03 June 2010

अर्को एउटा अनौठो मन्दिर !

केही हप्ता अगाडि मैले यही ब्लगमा एउटा अनौठो मन्दिरका केही तस्बिरहरु राखेकी थिएँ । गतहप्ता काम विशेषले हिँडदै गर्दा आफ्नै छिमेकी वडामा अर्को एउटा त्यस्तै अचम्मको मन्दिरमा आँखा पर्‍यो । घरबाट नजिकै भएपनि र त्यो बाटोमा धेरैपटक ओहर-दोहर गरेपनि कहिले क्यामरा साथमा नहुने त कहिले फोटो खिच्न नमिल्ने विविध कारणले गर्दा सो मन्दिरको फोटो खिचेर राख्ने मौका मिलेको थिएन । यसपाला भने त्यहीबाट हिँडदा केही तस्बिर खिचेँ नै ।

काठमाण्डौको वडा नं ४ मा अबस्थित र बोलीचालीको भाषामा कहिलेकाही 'धुमबाराही' पनि भनिने यो मन्दिर वास्तबमा धुम्र बराहको हो ।

पिपलको जरा र फेदले तीनतर्फ घेरीएको यो मन्दिर त्यही रुखले गर्दा नै एकदमै अनौठो देखिएको छ । रूखले यो मन्दिरलाई अनौठो मात्रै बनाएको छैन, अनौठैसंग सुरक्षीत पनि गरेको छ । झ्वाट्ट हेर्दा मन्दिरले नै यो विशाल बृ्क्ष बोकेको जस्तो भान पर्ने गरी मन्दिरको छानाको ठीक बीचबाट आकाश्शीएको पिपल निक्कै मोटो र अग्लो छ । आजको पोस्टमा यही मन्दिरका केही तस्बिरहरु :(ठुलो आकारमा हेर्न कुनै पनि तस्बिरमा क्लिक गर्नुहोस- तस्बिर आफैं अर्को पेजमा खुल्नेछ)

Front door, Dhumra Baraha (मूल द्वार- मन्दिरको मानव निर्मित भौतिक हिस्सा, वाँकी प्राय: जराले नै घेरेको छ)

 Dhumra Baraha (3)( ल हेर्नुस मन्दिरको देब्रेतर्फको बनोट – जराले नै भित्ता र गाह्रोको काम गरेको छ)

 Dhumra Baraha, Back side(यो मन्दिरको पछाडिको भाग- पर्खाल भने पनि भित्ता पनि यही नै हो )

Dhumra Baraha (12)(अलि टाडाबाट हे्र्दा यस्तो देखिन्छ मन्दिर)

Dhumra Baraha Far front(अनि रूख र मन्दिर पुरै खिच्दा यस्तो- मन्दिरले नै रुख बोकेजस्तो छैन त?) 

अरू यता ...

02 March 2010

असीनाको आतंक

हुन त उपत्यकाको लागि असीना कुनै नौलो कुरा होईन र यहाँ प्राय: प्रत्येक वर्ष १-२ पटक असीना पर्छ पनि । तर यस पटक भने असीना असीना मात्रै नभै करिब करिब आतंक नै बनेर बर्सीयो । हिँजो साँझ ( मार्च १, २०१०) करिब सात बजेको समयमा लोडसेडीङ मनाउँदै घरमा सबैजना एउटै कोठामा बसीरहेका थीयौं, अचानक बाहिर धेरै परदेखि आकाश नै थर्कने गरी हावाहुरीको आवाज आयो ।

सबैले सोच्यौं पानी पर्दैछ । तर अचानक, घरको छत र झ्यालमा तेजसंग टक् टक् टक् को बेरीतको आबाजसंगै असीना बर्सेको थाहा भयो । करिब १० मिनेटको जोरदार वर्षा पछि हुरी बतास र असीना साम्य भयो । सिमसिम पानी भने पर्दै थियो, घर बाहिर निक्लेर हेर्दा अनौठो दृश्य देखीयो ।

बाहिर बारी, चउर, बाटो, छत सबै बाक्लो हिमपातको बेलामा जस्तै सेताम्य भएका थिए र रातमै भए पनि निकै रोमान्चक वातावरण बनेको थियो । हुन त यसले बालीनालीलाई र अन्य भौतिक पूर्वाधारहरुलाई पनि नोक्शान पुर्‍याएको होला र यसको मात्राको बारेमा मौसम विभागको जानकारी पनि हेर्नै बाँकी छ। तर मेरो आफनो कुरा गर्ने हो भने, जीवनमै यत्ती कम समयमा यत्ती बाक्लो असीना परेको कहिल्यै थाहा छैन । रातको समय र साधारण डिजिटल क्यामरा मात्रै साथ भएकोले मैले देखेजस्तै दृश्य क्यामरामा कैद भएनन् तर पनि तस्विरबाटै हेर्नुस हिँजोको असीनाको आतंक :

Lane 2  (आफ्नै घर छिर्ने बाटो—छैन त बाक्लो हिउँ परेजस्तो !)

Road (घर बाहिरको मूल सडक—गाडीहरु चलीसकेपछी पनि यस्तै थीयो)

Tiles (छिमेकीको टाएलको छाना—यो असीना आज बिहानसम्म पनि पग्लेको थिएन)

Tap (धारामा थुप्रीएर बाक्लिएको बरफजस्तो असीना)

Broken Branch (असीनाले क्षतिग्रस्त आफ्नै बारीको भिमसेनपाती)

Lane 1 (घर-कम्पाउण्ड भित्रको बाटो—असीनाले सेताम्य)

Bari (रातको समय र साधारण डिजिटल क्यामरा भएपनि बारीको दृश्य लिने एउटा कोशीस)

अरू यता ...

03 January 2010

कोही छ प्रतिस्पर्धी ?

केही समय अगाडि मैले यहि ब्लगमा भारतमा मोबाईल फोनको शुल्क घटाउने होडबाजीको बारेमा एउटा पोस्ट लेखेकी थिएँ । मिनेटको आधारमा हुने कल रेटको बदला प्रति सेकेण्ड १ पैसाको पल्स रेट सुरु गरेर टाटाले भारतको मोबाईल प्रदायकमा शुल्क घटाउने गज्जबको प्रतिस्पर्धा सुरु गर्‍यो ।

लागेको थियो, सायद मोबाईलको शुल्क अब न्यूनतमा बिन्दुमा पुगीसक्यो र त्यो भन्दा तल जान सक्दैन । तर त्यो आंकलन पनि गलत सिद्द भयो जब अर्को प्रदाएक एयरसेलले त्यसको केही समय पछि नै २ सेकेण्डको एक पैसा हुने कल रेट निकाल्यो ।

त्यसको २-३ हप्ता नबित्दै मिनेटको २९ पैसा, तीन मिनेट फोन गरे अर्को तीन मिनेट फ्रि हुँदैं १० पैसा प्रति मिनेट र एक रुपैयाको एक कल तर एक कल बराबर १० मिनेट हुने सेवा समेत निस्केका छन । अब भने यो प्रतिस्पर्धा कहाँ पुग्छ अन्दाज गर्न मुश्किल छ ।

आजकल नयाँ वर्ष र यहाँको ठूलो चाड पोंगलको आगमनका कारण हरेक बस्तु वा सेवामा विभिन्न “अफर” हरु देखिन थालेका छन । आजको पोस्टमा यस्तै केही अनौठो अफरहरु:

Funny offer (क्रिसमस र नयाँ वर्षको उपलक्षमा एउटा कुखुरा किन्दा ४ वटा अण्डा फ्रि Silly)

Buy 2 get 9 free(Buy 1 get 1 free मा अब आकर्षण रहेन--सामान बिकाउनु छ भने यस्तै गर्नु पर्छBig Grin)

Amazing Offer (१ रुपैयाँको सिममा ७ रुपैयाँको टक टाईम, त्यो पनि लाईफ टाईम भ्यालिडिटी र एक सेकेण्डको १ पैसा मात्र—अब हरेक कलको लागि भिन्दै नम्बर किने पनि हुन्छ Laughing)

Offer in Medicine

(त्यसो त औषधिको व्यापारलाई  यदाकदा White Mafia भनेको पनि सुनिन्छ । तर यसरी औषधिमा समेत यस्तो अफर भने मैले देखेको  पहिलो पटक नै हो Confused)

अरू यता ...

27 July 2009

सडक देखि सडक सम्म !!

यो हप्तामा खासै ब्लगमा टाँस्न मिल्ने फोटो खिच्ने मौका मिलेन । तर ब्लग अपडेट नगरेको पनि केही समय भैसकेछ । त्यसैले म बस्ने शहरको सार्वजनिक यातायातको स्थिति र यहाँको लथालिङ्ग यातायात व्यबस्थापन बारेको बिगत केही दिन यता स्थानीय पत्रिकामा छापिएका केही फोटोहरु ब्लग मार्फत सबैमा बाँडदैछु ।

नोट: यी सबै फोटोहरु विभिन्न मितिमा प्रकाशित Deccan Chronicle (Daily)  नामक आन्ध्र प्रदेशबाट प्राकाशीत अंग्रजी दैनिक पत्रिकाबाट लिईएको हो ।

 Bike

(हुन त यहाँ १ लाखको कार पनि आईसक्यो, तर ६ जनासम्म लाई त बाईक नै काफी रहेछ!)

scooter

(बर्सादी, छाता सबै छूटेछ—छोरा-छोरी रुझे पनि रुझुन, पहिला आफ्नै टाउको जोगा !)

Auto

(यहाँका स्कूल-अटोमा यस्तो दृश्य भने देखि रहन्छन )

Bus

(तिमी बसमा झुण्डिउ, म तिमीमै झुण्डीन्छु !)

boy standing in Auto (यो चाही एक्सन फ्लिमको असर होला सायद)

Bus pussing by passenger (पेट्रोल वा अश्‍व-शक्ति हैन यो बस नर-शक्तिले चल्छ)

अरू यता ...

19 July 2009

मरुभूमिको मोह र काँडाको सुन्दरता

मरुभूमि- सुख्खा जमीन र कतै कतै भेटीइहाले पनि काँडै काँडा भएको स-साना बुट्यानहरु हुने दुरुह स्थान। जहाँ जो-कोही पनि आफ्नो स्वेच्छाले सायद जान चाँहदैनन् ।

मरुभूमि- नाम नै सुन्दा पनि उदेक लाग्ने स्थान अनी फूलै फूलको बगैँचामा रमाउने मानिसलाई काँडाको नाम सुन्दा पनि मनमा च्वास्स विझेको झै अनुभव हुन्छ ।

तर समयको चक्र पनि अनौठो छ, त्यहि मानिस जसलाई काँडाको नाम सुन्दा पनि मनमा बिझैको जस्तो अनुभव हुन्थ्यो उसैलाई फूलै‍-फूलको संसारमा रमेपछि काँडाको पनि याद आउँछ, हराभरा र उर्वर जमीनको शीतलता र हरियाली पनि धेरै भएपछि, बन्जर जमीन, सुख्का भूमी र उष्ण प्रदेशको बिकटतामा पनि रस र चाख पैदा हुन्छ।

अनी मानिसहरु आ-आफ्ना घरका बगैँचामा समेत दुबोको साथमा केक्टस र सयपत्रीको फुल संगै काँडै काँडाले घोच्ने सिउँडी पनि लगाउँछन । सायद यसले केहिहदसम्म प्राकृतिक सन्तुलनताको पनि परिचय दिन्छ होला।

अघील्लो हप्ता यस्तै मरुभूमि र बन्जर जमीनमा उम्रने केहि विरुवा र बुट्यानहरु भएको बगैँचामा पुगेकी थिएँ, आजको पोष्टमा यस्तै केहि काँडादार र साधाहरण रुपमा मन नपराईने तर फेरी बिस्तारै संकलनयोग्य पनि बन्दै गएका बिरुवा र बुट्यानहरुको तस्विरहरु राख्‍दैछु :

Big Cactus

Butyan  Agavaceae

Cactus 

Cactaceae cacti

अरू यता ...

14 May 2009

बोनसाई- "the bowl's tree" (鉢の木)

केहि समय अगाडि, छोरीको छुट्टी मनाउने निँहुमा आफु बस्ने स्थान नजिकैको एउटा उद्यानमा पुगेकी थिएँ। साधारण उद्यानमा हुने रुख, विरुवा र हरियाली भन्दा केहि फरक, त्यहा Bonsai को निकै ठुलो संग्रह रहेकोले आजको पोष्टमा केहि बोनसाईका तस्विरहरु राख्दैछु ।

बोनसाई जापानीज शब्द हो, जसलाई यदाकदा ‘A dwarfed ornamental tree or shrub grown in a tray or shallow pot’ भनेर अर्थ्याईएको पाईन्छ । सजीलोको लागी हामी यसलाई गमला वा ‘बाटा’ मा हुर्काईएको रुख भनेर बुझ्न सक्छौं ।12

यसको ईतिहास हेर्ने हो भने ईसापूर्व हजारौं बर्ष अघि चिनबाट यस्तो किसिमको ‘रुख’ हुर्काउने प्रविधि विकास भएको पाईन्छ ।

 10 

हाल जापानी नाम ‘बोनसाई’ बाट बढि परीचित र लोकप्रीय भए पनि यसको नाम मुल नाम चिनीयाँ भाषामाफन्‌चाय (pénzāi 盆栽) हो र यसैबाट जापानी भाषा हुँदै Bonsai नामले चिनिन्छ ।4 एउटा बोनसाई तयार गर्न दसौं बर्षको नितन्तर मेहनत र हेरचाह चाहिन्छ । यो हुर्काउने जटील प्रबिधि तर्फ नगै, एकदमै सरल भाषामा भन्दा, हरेक बोनसाईलाई पुड्को बनाएर विरुवा नभै ‘रुख’ को आकार दिन यसको जरा, डाँठ, हाँगा र प्रत्येक पातलाई समेत आवश्यक्ता अनुसार काँटछाँट,स्याहार र निरन्तर अनुगमन गरी रहनु पर्छ ।

 6 

एउटा सानो गमला वा भाँडामा दसौं बर्ष लगाएर हुर्काईएको ‘रुख’ साँच्चै निकै आकर्षक र अनौठो समेत देखीन्छन। जानकारहरुका अनुसार नियमित स्याहार सुसार पाएमा यी बोनसाईहरु सयौं बर्ष बाँच्न सक्छन । 

 

बोनसाई, कुनै विरुवा वा रुखको कलमी काटेर वा कुनै पनि विरुवाको बिउ बाट पनि सिधै तयार गर्न सकिन्छ र बोनसाई हुर्काउने तरीका र यसबारेका जानकारी ईन्टरनेटमा यत्र तत्र पाईन्छ पनि । 

3

तर हेर्न जति राम्रो र अनौठो लागे पनि एउटा बोनसाई तयार गर्न बर्षौको मेहनत चाहिन्छ अनी केहि मानिसहरु, वनस्पति वा विरुवामा पनि जिवन हुने हुनाले यसरी जबरजस्ती गरेर विरुवाको विकासक्रमलाई रोकी पुड्को र भद्दा बनाउने तरीकालाई अपराध वा क्रूरताको पनि सज्ञा दिन्छन भन्ने पनि म यहाँ अबगत गराउँन चाहन्छु।

2 1

13

अरू यता ...